Jitze Peenstra

vooruitblik door Jitze Peenstra

De eerste 6 jaar van het ANLB zitten erop. In 2014/2015 is It Lege Midden vanuit de Agrarische natuurverenigingen begonnen te bouwen aan het opzetten van een nieuwe organisatie met als doel, uitvoering geven aan het agrarisch natuurbeheer. In die eerste 6 jaar is er veel gebeurd. De organisatie is gegroeid en voert naast het ANLB ook diverse projecten uit op het raakvlak van landbouw en natuur. De sector heeft veel op zich af zien komen. Er wordt bijvoorbeeld veel gesproken over een transitie naar natuur inclusieve landbouw. Zo veel dat 2022 een tussenjaar is geworden in de aanloop naar het nieuwe landbouwbeleid waarin het lijkt dat vergroening een grotere rol krijgt.

En is helaas nog geen rust gekomen, integendeel. Er gaat ook in de toekomst veel op ons af komen. Vanaf 2023 worden er zelfs extra middelen overgeheveld naar het ANLB. Bovenop de huidige 80 miljoen, komt er nog 20 miljoen, en vanaf 2025 nog eens 20 miljoen. De komende periode (2023-2028) groeit het ANLB budget dus van 80 naar 120 miljoen per jaar. Dit geeft extra werk, maar ook kansen. Kansen omdat specifieke doelen binnen het klimaat- en water-vraagstukken worden toegevoegd aan het ANLB. Beheermaatregelen die aan deze doelen worden gekoppeld zijn niet soortafhankelijk zoals bij weidevogels, maar kunnen vaak veel breder en op veel meer plekken worden ingezet.

Het is echter op dit moment nog een vraag en uitdaging hoe we het ANLB beheer kunnen invullen naast beleidsmatige wijzigingen zoals verplichte bemestingsvrije randen en de nieuwe eco-regelingen. Doublures moeten worden voorkomen omdat alleen bovenwettelijke maatregelen kunnen worden gefinancierd. Intensieve processen met veel vragen waar vast ook weer antwoorden op zullen komen.

Voor It Lege Midden betekent dit een extra takenpakket. Hiervoor zal extra arbeid aangetrokken moeten worden. De groei van de organisatie heeft er afgelopen jaren wel eens toe geleid dat de werkzaamheden in het veld deels zijn blijven liggen, terwijl het daar juist moet gebeuren. Daarom ben ik ook blij dat we afgelopen jaar ondersteuning hebben gekregen van Douwin op de financiën, Annet op de communicatie en Gert als nieuwe projectleider. Voor de invulling van de nieuwe werkzaamheden zullen we ook in gedachten houden dat we beter zichtbaar moeten blijven voor onze leden, en dat de communicatie lijnen kort blijven. We moeten vaker op het erf van onze deelnemers te vinden zijn, want daar moet het gebeuren. Daar worden nog altijd de beste ideeën ontwikkeld en oplossingen bedacht, niet op afstand achter het bureau. Het komende jaar gaan we weer met verschillende projecten aan de slag.

Landbouw en natuurbeheer zijn altijd onderhevig aan meerdere variabelen die tegelijker tijd veranderen. Daarom is het altijd lastig om te zeggen dat een verandering het gevolg is van 1 variabele. Er zijn altijd meerdere variabelen in de natuur.

Ik ben dan ook blij dat de pilot bodemvruchtbaarheid in het gebiedsproces Aldeboarn / de Deelen met 3 jaar is verlengd. Deze pilot is ontwikkeld vanuit de gedachte dat alleen waterpeilverhoging niet het gewenste effect zal brengen op het afremmen van veenoxidatie. Het effect zal groter zijn wanneer de waterpeilen in dienst komen te staan van de bodem vruchtbaarheid. Het waterpeil is dan geen doel, maar een middel. Dit is mijns inziens geen laag waterpeil, maar ook zeker niet te hoog. De eerste resultaten zijn hoopgevend.

In het weidevogelbeheer weten we dat de weidevogel behoefte heeft aan mozaïekbeheer. Deze samenhang van meerdere maatregelen is ook belangrijk voor alle andere soorten. Zo word er in de HAC-F projecten (herstel agrarisch cultuurlandschap – Fryslân) inrichtingsmaatregelen ontwikkeld zoals aanleg van natuurvriendelijke oevers, grotere duikers in dammen ten behoeve van de vismigratie en het opknappen van erfbeplanting. Alles ten behoeve van samenhang van beheermaatregelen.

Ik hoop dan ook dat alle ontwikkelingen die de komende tijd op ons af komen uiteindelijk mogen leiden tot versterking van de natuurwaarden, maar ook tot duidelijkheid omtrent bedrijfsontwikkeling en rust met betrekking tot de landbouwsector. Samenhang tussen natuur, bedrijf, gezin en gezondheid: daar bouwen we samen aan, nu en in de toekomst!

Jitze Peenstra
Coördinator

Gebiedscoöperatie It Lege Midden

225

Boeren aangesloten

330

Enthousiaste leden

26
Bijzondere projecten